23 Aralık 2018

Maddenin Hâl Değişimi

Maddenin Hâl Değişimi

Maddelerin katı, sıvı ve gaz olmak üzere üç hali vardır. Madde bir halden başka hale değişebilir.
Maddenin bulunduğu hâlden diğer bir hâle geçmesine hâl değişimi denir.
Hâl değişimi olayının nedenlerinden biri ısıdır. Maddeler, hâl değiştirirken bulundukları ortama ısı verir ya da bulundukları ortamdan ısı  alır.

Maddenin Hâl Değişimi

Erime:  Katı bir maddenin ısı alarak sıvı hâle dönüşmesine erime denir.

Erime süresince maddenin sıcaklığı sabit kalır.
Erime gerçekleşebilmesi için maddenin ısı alması gerekmektedir.
Örnek: Buzun erimesi, Karın erimesi, Çikolatanın erimesi, Mumun erimesi örnek olarak verilebilir.

Donma: sıvı bir maddenin ısı vererek katı hâle dönüşmesine donma denir.

Donma süresince maddenin sıcaklığı sabit kalır.
Donma gerçekleşebilmesi için maddenin ısı vermesi gerekmektedir.
Örnek: Suyun buza dönüşmesi, kar oluşumu, çikolatanın katılaşması örnek olarak verilebilir.
Not: Erime ile Donma birbirinin tersidir. Bir maddenin erime sıcaklığı ile donma sıcaklığı aynıdır.

Buharlaşma: sıvı maddenin ısı alarak gaz hâlinde geçmesine buharlaşma denir. Sıvı bir madde ısıtılırsa yavaş yavaş buharlaşır. Buharlaşma sıvının yüzeyinde olur.

Örnek: Suyun buharlaşması, Kolonyanın buharlaşması, Alkolün buharlaşması, Elbisenin kuruması buharlaşmaya örnek olarak verilebilir.

Kaynama: sıvı bir maddenin dışarıdan ısı alarak sıvının her tarafından kabarcıklar

çıkmasıyla oluşan hızlı buharlaşma olayıdır. Kaynama sırasında sıvı içerisinde gaz kabarcıkları oluşur.
Kaynama ile buharlaşma arasındaki  farklar
• Kaynama belli sıcaklıkta olurken buharlaşma her sıcaklıkta olur.
• Kaynama sıvının her tarafında olurken buharlaşma sıvının yüzeyinde olur.

Yoğuşma:  Gaz hâldeki maddenin ısı vererek sıvı hâle geçmesine yoğuşma denir.

Örnek: Pencere camının buğulanması, Ayananın buğlanması yoğuşmaya örnek verilebilir.
Bir katının, sıvı hâle geçmeden doğrudan doğruya buhar hâline geçmesi olayına süblimleşme denir.
Örnek: Naftalin, iyot, kuru buz (Katı karbondioksit) süblimleşerek katı halden doğrudan gaz hale geçer.
Gaz hâlindeki bir maddenin katı hâle geçmesine kırağılaşma denir. Kırağılaşam süblileşemenin tersidir.
Örnek: Kışın araçların camında kırağılaşma, Havadaki su buharının donarak kırağılaşması

0 Comments: